Bahalı kirayə və cərimə: Ev bazarına yeni düzən gəlir? - Ekspert danışır
Iqtisadiyyat
Oxunub: 49
27 avq 2022 | 12:11
Bahalı kirayə və cərimə: Ev bazarına yeni düzən gəlir? - Ekspert danışır


Bu gün ölkədə, xüsusilə də paytaxtda kirayədə yaşayan vətəndaşların sayı kifayət qədərdir.

Bir sıra ölkələrdə kirayə məzillərlə bağlı müqavilə bağlansa da, ölkəmizdə buna nadir hallarda rast gəlinir. “Azərbaycan Rieltorlar Assosiasiyası” İctimai Birliyinin icraçı direktoru, İqtisadiyyat Nazirliyi yanında İctimai Şuranın üzvü Elnur Azadov deyib ki, ölkəmizdə kirayə bazarı faktiki olaraq "kölgə iqtisadiyyatı"nın bir hissədir:

“Hazırda İqtisadiyyat Nazirliyinin yanında Dövlət Vergi Xidməti bununla bağlı qanun layihəsi hazırlayır. Cərimə mexanizmi tətbiq olunacaq".

Ölkəmizdə bu istiqamətdə ənənə formalaşmayıb və həm kirayədə yaşayan, həm də mənzilini kirayə verən bu prosesdən yayınmağa çalışır.

Bunun səbəbləri nədir və bu istiqamətdə irəliləyiş gözlənilirmi? Daşınmaz əmlak məsələləri üzrə ekspert Elnur Fərzəliyev Cebhe.info-ya bildirdi ki, bu gün ölkədə daha çox əhali və daşınmaz əmlak Bakıda yerləşir:

“Kirayə mənzillərin və kirayə qeyri-yaşayış obyektlərinin sayı kifayət qədərdir. Bu gün həmin rəqəm 10 minlərlə və daha çoxdur. İnkişaf etmiş ölkədə vətəndaş kirayədə qalırsa, yaxud mənzil sahibi mənzili kirayə verir və gəlir əldə edirsə, mütləq şəkildə vergi dövlətə vergi ödəyir. Azərbaycanda mənzil fonduna baxsaq, mənzillərlə bağlı vergi ödənməsi çox az hallarda, məcburiyyət olduqda baş verir. Məsələn, hansısa xarici şirkətin nümayəndəsinin yaşadığı kirayə evin xərcini şirkət ödəyir. Bu zaman onlarla mütləq şəkildə müqavilə bağlanılır ki, kirayə pulu rəsmi göstərilsin. Yaxud hərbi və ya digər dövlət qulluqçuları var ki, onların da kirayə haqqını müəssisə ödəyir. Yəni bu kimi rəsmi formada müqavilə bağlananda vergi ödənilir. Ancaq digər hallarda əksər insanlar vergi ödəmirlər. Niyə ödəmirlər? Əvvəla çox insanın məlumatı yoxdur ki, kirayə mənzilə görə vergi ödənməlidir. Digər tərəfdən, bizdə vergi çoxdur, 14 faizdir. Məsələn, bir evin qiyməti 500 manatdırsa, onun təxminən 70 manatı vergidir. Ev sahibi istəməz ki, onu aldığı 500 manatdan ödəsin. Ya evin kirayə haqqını artıracaq, ya da kirayə götürənin üzərinə atacaq. Hər iki halda evin ümumi kirayə qiymətini qaldırır”.

Ekspert bildirir ki, dövlət 14 faizdən bu sahədə yararlana bilmir. Ona görə də bu faiz dərəcəsini 2-4 faizə salsalar, məcburiyyət olsa, hər bir şəxs vergi verər.

Onun fikrincə, bu istiqamətdə vətəndaşlarla maarifləndirmə tədbirləri ilə yanaşı, müəyyən işlər görülməlidir:

“Məsələn, bir vətəndaşın rəsmi iş yeri yoxdur. Ancaq mənzilləri var və kirayə verib. O bankdan kredit almaq istəyir və ona pul vermirlər ki, rəsmi iş yeri yoxdur. Onun kirayədən gəliri var və o gəliri rəsmi göstərə bilirsə, bu halda kirayə verənlər bank və digər layihələrdən yararlanmalıdır. Bundan başqa, mənzil alanların bir hissəsi ipoteka kreditindən yararlanır və burada ən çox üstünlük vətəndaşın rəsmi iş yerinin olmasına verilir. İnsanlar var ki, uzun illərdir kirayədə yaşayırlar, rəsmi iş yeri yoxdur. Ancaq kiçik biznes, sənətkarlıqla məşğuldur, yaxud qohumu xarici ölkədən pul göndərir ki, o da stabil kirayə haqqını ödəyir. Əgər bir şəxs 2-3 il kirayədə yaşayırsa və gecikmə olmadan kirayə haqqını ödəyirsə, demək, bu insan kreditini ödəyə biləcək. Kreditli şərtlərlə satılan mənzillərdə də bu cür layihələr olmalıdır və onlara üstünlük verilməlidir. Ümumiyyətlə, bu sahəyə nəzarət güclənməlidir. Ancaq o şərtlə ki, faizlər aşağı düşsün. Əgər faiz dərəcələri aşağı düşməsə ev sahibləri üçün maraqlı olmayacaq. Maraqlı olsa belə, qiymətləri qaldıracaq. Digər tərəfdən, qeyri-yaşayış obyektlərinə baxsaq, onların müqavilələri var. Belə ki, hansısa bir sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olduqda VÖEN açdıranda, müqavilə tələb olunur. Ancaq burada da böyük əksəriyyət həmin kirayə qiymətini real göstərmir. Çünki bizdə qeyri-yaşayış obyektlərinin kirayə qiyməti çox bahadır və simvolik, cüzi bir rəqəm göstərilir ki, vergi ödəyəndə çox olmasın”.
1-10-2022, 23:33
KTN-nin BOZ KARDİNAL: Anar Hüseynov... - SƏN DEMƏ...
1-10-2022, 22:50
Zaur Mikayılov Şəmkirdə görülən işi NİYƏ TƏHVİL ALMIR? - Sakinlər ÇARƏSİZ DURUMDA
1-10-2022, 21:30
"GəncəBank"ın sabiq rəhbəri İTTİHAM OLUNUR... - TƏFƏRRÜAT
1-10-2022, 20:43
Səfər Mehdiyevin məşhur `RAMAL TRANS`ı yenə də İŞ BAŞINDADIR - İLGİNC FAKTLAR
1-10-2022, 19:19
"Bakıkart"ın daşıyıcıların boynuna qoyduğu AĞIR YÜK - 5% hansı məmurun cibinə gedir?
1-10-2022, 18:41
Təhməzovun kadrlarının Tovuzdakı İŞ METODU - NARAZILIQ VAR!
1-10-2022, 17:17
Fərxan İsmayılov kimdir?
1-10-2022, 16:00
“Rahat” MTK sakinləri ÇƏTİN DURUMA SALIB... - TOTAL NARAZILIQ
1-10-2022, 15:16
Gəncə Şəhər 2 saylı İstintaq Təcridxanası XƏSTƏLİK MƏNBƏYİDİR - VİDEOFAKT
1-10-2022, 14:44
Əmrullayevin TENDERYEYƏNLƏRİ... - İcazə verin, şübhələnək...
1-10-2022, 13:30
Bu sahə Azərbaycanda BOŞ BURAXILIB... - "Neçə gündür sifarişim gəlib..."
1-10-2022, 12:11
Kriptovalyuta: Azərbaycanda qanuniləşdirilə bilər? - AKTUAL
1-10-2022, 11:39
Ankaradan Moskvaya sərt mesaj: Rədd edirik!
1-10-2022, 11:34
Bakı və İrəvana verilən vəd: sülh müqaviləsi imzalansa... - İNCƏLƏMƏ...
1-10-2022, 11:34
Prezident Sofiyada Yunanıstanın Baş naziri ilə görüşdü - FOTO
1-10-2022, 10:58
Cənubi Qafqaza HİND MÜDAXİLƏSİ... - NƏ ETMƏLİ?
1-10-2022, 10:16
Baş prokuror: "Tərtər işi" ilə bağlı zəruri istintaq hərəkətləri davam etdirilir"
1-10-2022, 10:11
Ağ Ev: "Kreml hərbi yolla bacarmadığına siyasi yolla nail olmaq istəyir"
1-10-2022, 10:07
Azərbaycanda hərbi xidmətə növbəti çağırış başlayıb
1-10-2022, 01:51
Nahid Bağırov İsmayıllı rayon sakinini ÖLÜMLƏ üz-üzə qoyub - DƏHŞƏT - VİDEO+FOTO
30-09-2022, 23:31
"Günəşli İnşaat"da GÜNƏŞ NİYƏ DOĞMUR... - GİLEY
30-09-2022, 22:50
Vüqar Zeynalovun tikdirdiyi binada nələr baş verir? - GİLEY
30-09-2022, 22:22
FAKT ORTADADIR: Amma Vüsal Kərimli də azadlıqdadır... - Hüquq-mühafizə orqanları NƏYİ GÖZLƏYİR?
30-09-2022, 21:46
BU NƏDİ BELƏ: Naxçıvanda daha bir qanun pozuntusu – Vüqar Abbasov deputat mandatından məhrum edilməlidir
30-09-2022, 21:18
Məktəb direktorunun başına oyun açdılar... - Nə zəmanədə yaşayırıq bə...
30-09-2022, 20:42
Ramin Bayramlının kadrı ilə bağlı İLGİNC İDDİALAR... - Gündüz Əbdülov köhnə ampluasındadır...
30-09-2022, 20:23
Ağalar Vəliyevin betonqarışdıranları səhərə qədər SƏS SALIR... - NARAZILIQ VAR!